CITIC

José Vázquez Naya presenta avances de IA en xestión de tráfico e análise forense na Universidade Alfonso X o Sabio

16/03/2026 - CITIC

O investigador do CITIC da UDC, José Vázquez Naya, participou o pasado febreiro como relator convidado nas Xornadas sobre Investigación en IA e Ciberseguridade, celebradas na Universidade Alfonso X o Sabio. O evento enmárcase no proxecto PECIEE, unha iniciativa de colaboración entre a Universidade de Oviedo, a Universidade Alfonso X e o INCIBE – Instituto Nacional de Ciberseguridade.

Durante a súa intervención, titulada “Aplicacións de IA en ciberseguridade: Xestión de tráfico de rede e identificación de artefactos forenses“, Vázquez Naya expuxo os avances máis recentes do seu equipo no CITIC, mostrando como a Intelixencia artificial está a transformar a seguridade informática e a informática forense.

Un dos temas centrais do relatorio foi a evolución das técnicas de descubrimento de activos, con especial foco no fingerprinting de sistemas operativos. O investigador explicou como o seu equipo pasou de empregar algoritmos clásicos de Machine Learning, materializados na ferramenta open-source fingerAI, á utilización de arquitecturas tabulares baseadas en Transformers, avances que xa foron validados e aceptados para publicación na revista académica Cybersecurity.

Como gran aposta de futuro, presentou o proxecto NetHermes, orientado a revolucionar os Centros de Operacións de Seguridade (SOC) mediante o desenvolvemento do primeiro modelo multimodal de tráfico e linguaxe. Este modelo permite procesar de maneira nativa os paquetes de rede xunto con instrucións en linguaxe natural, superando o actual “pescozo de botella textual” e facilitando interaccións analíticas moito máis precisas. O estado da arte que sustenta esta innovación foi publicado recentemente na revista Computer Networks.

No ámbito da informática forense, Vázquez Naya mostrou un módulo de IA desenvolvido para a plataforma Autopsy, que integra modelos de visión artificial como CLIP e YOLO. Esta solución permite procuras semánticas, análises de similitude visual e etiquetaxe automática de grandes volumes de imaxes incautadas, aumentando a eficiencia da análise e asegurando a rastrexabilidade legal completa das evidencias.

O relatorio tamén destacou o forte enfoque internacional do grupo, con investigacións activas e colaboracións con laboratorios líderes europeos, incluíndo traballos en predición conforme (conformal prediction) co KCLIP do King’s College de Londres e o desenvolvemento de sistemas de autenticación avanzada en colaboración co SSL da Universidade do Pireo.